Query Sunday 15

Dorong ka simpli lamang digi sa QS! kada domingo baragat bags (“Kita kits” kung ki Tayangaw) kita didi agod sabaten ang dorong ka simpling pakiman para lamang mi ateng kalingawan kita. Ig para sa ispirito’ ang QS sa domingong dia, ang pakiman ay:

  • Anono indong masisintian kung kabati kamo’ bisara nga ang kultura’ ang Cuyo ay magiging parti ren lamang i’ ang history?  
Advertisements

26 thoughts on “Query Sunday 15

  1. ipes padi

    dan ang indi ako ag tugot… kung matabo dan… kitang mga cuyonon bui ra manda pero ara kita ren espiritu… medyo kita mga ‘zoombie’ pero ara kalag…cuyonon kita mada paero ara ren kinaulogan.. ara ing-analinan, ig ara i papakunan… medyo para kanaken medyo nagunaw dun ang ang kalibotan kung matabo dato..

    Like

    Reply
  2. banbanen

    Salamat Ipes Padi!

    Para kanaken, kung sa akeng seleng mi mabubuat o dapat nga mi nabuat ako tapos ara ko i buata, sa akeng seleng isara akong FAILURE.

    Like

    Reply
  3. bagasay

    maraet sa leba…labi pa nga dadi pa lamang nasisintian ta ren sa mga kabatan sa cuyo. ing paabot ko ra ngani dan ki mayor v imoro ang mga elementary asta high school baya kung mabagat mong aga paranaw sa kalsada, andang arampang tagalog – ang ka pongao!

    dan maman da ang sentimiento ni tayangaw sa ploning – ang mga batang anang ing pamaireg, kung adin pang shoot don doto pa aga taragalog, medyo ag kara gamen den mayad nga tagalog andang limeg. ang akeng ag kakarakilala ing tatawag ko i konon nga kung maimo mag cuyonon sanda lamang.

    isara pa gali nga dapat tang i-petition ay ang pabaliken si jobal sa cuyo. tana gali ing pina ren sa lubid. maski pang taga doto dan, mas mayad kung sa cuyo tana ay mas matama anang mama engganyo nga magtugtog ig magkanta kinuyunon.

    Like

    Reply
  4. banbanen

    Kademdem ako’ dan sa ki JOBAL. – Midio ara enged natawi i “PLAQUE OF APRRECIATION.” (Tadlenga indo ako kug mali) – animan ang mga kabatan sa aten ing papanglasayan ay “KAISAN” ara o indi ma appreciate ang iba ang andang mga binuatan. (no offense! dia maman ang kamatodan).

    Like

    Reply
  5. ipes padi

    banz, bagasay- darwa dan ang pweding buaten ki jobal… una.. sulatan ta formally ang dep-ed dicision tenged sa ateng request.. pwedi ra sa paagi ang petition… ikarwa sulatan da si jobal para ma kombinsi tana nga importanti nang orobraen sa Cuyo Central mismo…tapos suportan ta nang grupo doto…

    banz.. pwedi kabay nga mahabol for this week… Feb. 23- ma pa puerto ako. Pwedi ko y kampangen ang Dep-Ed Division Office sa Puerto. Tapos March 2-7 sa Cuyo ako. kampanagen ko ang Supervisor doto.. mi si jobal.. samitan ko ra ang video nang grupo…

    ipagukod next week bago ako magsakay pa-cuyo sa March 2. Maski digi sa QS, i print ko lamang ang individual requests, dato akeng ipakita initially sa dep-ed ig ki jobal…

    Like

    Reply
  6. ipes padi

    banz… matinlo dan ang plaque… i award ang CP… ang ma pirma ang organizers…

    … kung maka pa mint i medal ang CP… i award sa mga taw o kabatan nga aga graduate in recognition y andang Cultural Contributions…

    … o saben pwedi ren mag organize i formal officers ang CP… on line voting… para kung mi awards o pirirman pario dan pwedi sanda ren mga pirma…i define lamang andang roles and functions… pwedi ra nga ad-hoc lamang anay until such time nga may formal assembly…

    Like

    Reply
  7. binled

    ako mismo akabati dan. agkon dige akeng co teacher nga ang cuyuno culture magiging history ren lamang. ing pungawan ako talaga, maliag ikon dato maman andang observation. ang iba manda nga taga cuyo dige sa narra kampangen mo, tagalog dun ang sabat. pero, mdyan p ra nga ara anda alilipati ang paglilimegen cuyunon. mi apat ako ra dige ka co teacher, ara p kapapakon cuyo impesa matao sanda, pero mga dugong cuyunon, kampangen mo cuyunon andang sabat basta maelaman andang cuyunon andang kampang.

    Like

    Reply
  8. ipes padi

    at least sa mga awards mi mag pirma in the name a ng CP… mayad ang awards tenged dia mabael nga positive re-inforcement ateng appreaciation, love and work for culture…

    Like

    Reply
  9. ipes padi

    binled, ing adlekan ako sa imong barita… maliag y kon- indi ren kailat nag bagay nga dia… buatan tang lagi paagi- makaradlek ang baritang dan… tabid den ang barita ni bagasay…

    maliag y kon… kung ang mga kabatan ara ren i lilimeg Cuyonon sa aten… anang lua medyo ang natatbo sa Puerto… ang alilimeg dato run lamang mga “elite”- pati kita makbibilang doto… indi ako ag tugot nga matabo dan sa Cuyo…

    ma-organize kita forum mismo sa Cuyo sa bagay nga dia.. pati sa Dep-ed… KARATONGAN… mabael imong mabubuat sa bagay nga dia…gamitan anay inong implwensya sa bagay nga dia…

    Like

    Reply
  10. ipes padi

    Ang Cuyono dapat padayon nga popular language o limeg ang tanan nga Cuyonon sa ordinaryo arampangen o maski formal nga arampangen…

    Ang Cuidad nag Bulacan… nabuat anda nga maski andang formal nga arampanen sa gobierno, eskwelan, sa bisara ig pag sulat TAGALOG… dan ordinansa sa andang probinsya.. pwedi kiat buat i paagi o buruaten nga papakon sa bagay nga kondato…

    Like

    Reply
  11. banbanen

    Ipes padi ara ako i papangwara, piro, dapat andan ang mga awards nga tula’dia ay aga alin mismo sa ateng mga “local officials” tenged sanda maman ang ing sasarigan ateng mga kabatan. Idoydoy anda lamang kada pista di ba? Simpling PAPIL basta mi pirma ang mi katengdanan dan marake ang maga dason. Itigbas indo pa sa bato. (Dan akeng ena-ena lamang).

    Ang atetenged ki JOBAL indi kita ag apora. Dan mi rason ang tanan kung ayamo. Kampangen anay ang tag lawas.

    Binled dia ang pakiman nga dia ay nabasa ko sa imong comment sa chatroom nga ag lebas animan kudos da kanimo.

    Makatorog ako ren. Aroman de’man.

    Like

    Reply
  12. binled

    ngani, ipes padi! ang Gaqued Y ang mga Cuyunon basipang aktibo para dyan sa Puerto ig sa ibang lugar. ay dato gali si Jobal ing talinak den sa Lubid? Di b, si Jenelyn sa Cuyo High? ayamo ministir sanda ibalagen? Kung adin p mi maite sanda. Ay dato kabay kaliagan y Jobal nga magpadestino sa Lubid?

    Like

    Reply
  13. ipes padi

    banz.. iba mauro na kung CPians… tenged ag alion sa lua nga mag Cuyonon nga talagang aga appreciate ang Culture… kung ateng mga politiko lamang… it will be a question of credibility…mas matinglo ang awards nga aga alin sa civil society like us…

    Like

    Reply
  14. bagasay

    ipes padi, ang ibang gurang-gurang kuno indi maliag ang andang mga bata magalimeg cuyonon ay saben ag tegas andang dila – damparang! tay kita ara ra, mas matinglo kita pa ngani ag limeg kaysa sa taga ibang lugar.

    sa akeng obra, tatlo kaming taga palawan kanudaya. taga mainland ang darwa, paraguanen, ako lamang ang puruanen. madangmit aga pakiman ang ibang filipina kung ayamo kuno ang kaibara anang punto ang darwang dato, considering nga parareho kaming taga palawan. ing esplikar ko kananda nga imoro taga siyudad sanda pero indi anda maintindian kung anono ang diperensya.

    ikaw ipes padi, moro tegas imong dila? dan kabay pwede pang lagaen? hae! hae! hae!

    Like

    Reply
  15. patukarog

    dan purbado ron digi sa canada. para madura sa kalibutan ang isarang cultura, pataya ang dialect or language. ang mga batang “first nations (local indians)” sa ameng lugar indi ren kalimeg andang ancestral dialects. dadi mi special program sa local schools para mabalik andang dialect ig andang cultura.
    dorong kapongaw kung isipen nga dia nanainabo ren da, beken lamang sa paragua, mi sa cuyo man da.

    Like

    Reply
  16. ipes padi

    bagasay. kaloy sa dios akeng dila malemek da hehehe.. ara ako ra na apektuan…ako ngani akeng subli darwa pa… agutaynen ig cuyonon ig pario akong mantigo sa darwa ka limeg nga dia…

    ta ako ag adal pa iloilo siyam ka dagon… ayos da lamang… beken da materegas akeng dila…

    Like

    Reply
  17. bancalbetsing

    Mapungaw y isipin ang nanainabo nga dan sa aten, atetenged dia matud nga atatabo sa ibang parte ang kalibutan.

    Ig sayod ako sa ing kon y patukarog, maman da ang atabo sa Ireland andang ing lelemeg ang una “GAILIC”,pero dadi ara ren mi aga limeg y “gailic”.Pero ang ing buat ang Irish govt ing intrig anda sa school curriculum ang gailic subject sa mga primary schools.

    Pangarwa sa Australia ang mga aborigins (Indigenous people of Au) ara ren pag gamit andang ancestral dialects labi ren ang aga istar sa Sydney english den andang ing gagamit.
    Nailaman ko dya atetenged aka serbi ako pera ka dagun sa andang healthcare.
    Dia aga pamatud lamang na kung indi kita ag kaliek dadi maga pareho kita sa mga lugar nga dya Madudura ang ateng cultura.

    Kailangan mabuatan y remedio dia y ang mga leaders o ateng mga educators sa cuyo.

    Like

    Reply
  18. PAKINASEN

    Ma intra ako anay sa arampangen. . . Kung matabo dia, anono pa ateng babalikan sa ateng banuang Cuyo?

    Mapungaw, ang ateng natural nga riaksyon. Ayamo? Sentimental reasons. Nagiging senti kita ay ara kita ren i-istar sa Cuyo, mabuay den nga tiempo nga ara ren kaka uli sa Cuyo. . o kauli man, pamakasyon den lamang i pira ka adlaw. . .

    Kung ang pakiman kabay nga dia, ipakiman tara sa ateng mga kasimanua sa Cuyo, pariho ra kabay andang riaksyon kanaten nga ara sa Cuyo? Mag isip ako durong ka iba. . . .

    Anono ang rason nga kita aga uli sa Cuyo? Una-una, personal, (pamilya), pangarwa, maliag kita lamang ag samit uman ang mga pagkaen nga ateng naidlawan, ipon, lato, yaho, pagkaen sa dagat ig matama pa, (animan ngani dige sa CP puro pagkaen sa Cuyo ateng ing papang andem). Tay samuro ta mapapakaen o maturuan ag sibit i sikad-sikad ateng mga bata, mag sepsep i aripuros, mag tebteb i tirik kung ara kita renda makita sa enasan i ang mga pagkaen nga dan? . . .Pangatlo, aliag kita ag uli tenged sa ang Cuyo ang lugar nga ateng ing alinan, nga naging mabael nga parti ateng pangabui.

    Para kanaken,sa mga oras nga dia, kung kabati ako aga tipano, maambeng nga mapunagw. . piro ayamo ang mga taw sa Cuyo(beken da ang tanan) kung Cultural Night ngani maite lamang aga seleng sa PLaza, andang rason ing suram sanda ren ag pamati ang Toting, ang sayaw, ang birso, piro kung ang palua artista ngani maski taga baryo a tegbeng pa, ka seleng lamang ang artista. . .

    Ang istorya i Bagasay, nga ang mga bata aga taragalog den ay agud indi ag tegas andang dila, kailo sanda ra. . . ako ag pataka lamang i basa i komiks, tay mag kolehiyo ako mata’s da akeng grade sa Speech.

    Ang kataman kanaten dige sa CP beken i purong Cuyunon, kung beken i nanay/tatay taga ibang lugar, mijan pang tatay ig nanay beken taga Cuyo piro ing kakadenged ta nga kita Cuyunon sa leba ig taguiposon. . .

    Para kanaken, beken pa uri, dadi ang tamang tiempo nga magkaliek kita. Kung indi i umpisan ang mismong taga Cuyo, siguro ministir mi mag uli duto, para ma umpisan ang ing arampangan dige sa CP.

    Ta’ sino kabay ang ma ireg sa paramanuan? Mauro sa imong panid Ipes Padi?

    Like

    Reply
  19. kuday

    DURONG ka pungaw manda nga ang limeg nga cuyunon ay nadudura ren, dahil ni ultimo mga tao sa cuyo mga tagalog don.. kabay training lamang kuno sa andang mga bata para indi sana kuno i kurian paag ag sereled sanda ren sa school… animan ing ampangan anda i cuyunon sa andang balay.. tay kung mag tagalog ngani.. SABLAY DA! salangat gali hahahha..

    sa akeng pag panaw panaw.. sigon sa ameng observation i bagasay.. TRUE, MATOD, CERTIFIED nga ang mga batang cuyunon sa elementary kung aga arampang sa kalsada TAGALOG don.. ang limeg nge INDIGENOUS but ELITE.. nanganganib ng tuluyang mawala.. SALAMAT INGAN SA CUYO press… aga tadleng i oman akeng dila .. INDI REN kelangan lagaen agod mag lemek… ay maren duro akeng laguange ig dialect na kaya kong ilimeg..

    ang mass ngani ipes padi sa cuyo tagalog da! haehaehaehae.. but in fairness.. ang sermon i fr galit sa lucbuan.. he is trying to mix it wd cuyunon. .agod maintindian i ang mga maelam elam..

    Like

    Reply
  20. pawikan

    Pareho indong asisintian, ang kapungao ang mga barita nga tuladan. Pero ako mismo aka panid da. Me mga kakilala ako nga cuyonon pag ing txt mo ngani anang sabat tagalog. Kitang mga cuyonon ag wasag den digue sa kalibutan, pag ag baragat-bagat kta maski sadin, ateng limeg nga cuyonon lamang ang kakasarang nga ateng ing alinan saka banwa lamang. Pag kaisan ngani nga aga sakay ako jeep or maski sading lugar nga me mababati ako nga aga limeg y cuyonon kakangirit ako tinged aelaman ko nga tana cuyonon. Tay samoro ren lamang dan, kung ang tuladya magapadayon maliag ikon ateng ing alinan ing amat-amat ta ra y lebeng/patagbeng sa idalem y ang dagat. Bacipa mabuatan ta pa ra y remedio. Durong kabael nga bagay ang ploning nga contribusyon y manong tayangaw. Agud ang mga akaralipat jan makademdem, ig ang akaraeya ag limeg ateng dialect magbaskeg anang leba nga i-ugiaw sa kataman nga sanda cuyonon….

    Like

    Reply
  21. banbanen

    PAKINASEN: bali bali imong ing boliawan matinlo imong punto! – Dan lamang mi mga Cuyonon para enged sa ibang parti ang kalibotan nga ara labet aga paraketeng lamang. (arey!).

    Like

    Reply
  22. Arikondal

    Bago ako lamang ag alin sa Cuyo. Ultimo akeng inables, anang kagurangan ni Jhie agalimeg i Tagalog. Konako, ay dan? Ayamo digi sa Cuyo agalimeg i Tagalog? Tua’ dato ra doto sa palengke. Ang mga bata nga Cuyonon andang mga gurang-gurang puro Tagalog don ang ing lilimeg.

    Kung sabagay, akeng mga bastek ngani indi ra aglimeg i Cuyonon. Maren doto sanda agkulay sa Aballa Compound ig ameng mga in-laws akapangapenan i taga Cavite, Manila, Bicol ig iba pang probinsya. Animan ang kinailogan i ameng mga bata indi ra kaintindi i Cuyonon.

    Pero maski ang mga bata indi malyag aglimeg i Cuyonon, kung ang arampangen sa balay Cuyonon, dan sanda kaintindi enged i ateng bisara.,

    Indi ako ra agparet nga kung ikaw Cuyonon, magategas imong dila. Beken da sa pagpabugal, akalilimeg ako matandes nga English, Tagalog, Cuyonon, Bisaya, Agutaynen asta kaysan Ilocano pero akeng dila ara ra i tegas he he he

    Like

    Reply
  23. Penet

    Ariks, Bagasay sanda Ipes Padi,

    Mayad pa kamo ara’y tegas indong dila sa kalilimeg i Cuyunon. Tay ako baya naaksidente i patomaren i tatay i viagra, na kuno ang tiyempong dato naimbento ren i isarang Cuyunon. Animan ag tegas akeng dila. Primerong adlaw ko pa lamang sa San Beda akakita ako ren i kasuay. Tay datong ing sasambit ko ang aran akeng escuelan makon ako San Bida’. A sanay ako na si Beda Ponce de Leon kung tawagen namen sa Cuyo ay Bida’ ra. Ang buay ko ing dadara dia ang tegas akeng dila. Na olian ako lamang ang kapakon ako ron digi sa Amerika. Pero makon da ang mga Amerikano na aga seleng ang mga brodkaster na ag barael da sa Manila sa Filipino channels sanda sa CNN Asian, mategas da kuno andang mga dila. Tay beken kita lamang na mga Cuyunon ang mategas ang dila, maski ang iba na ag barael sa Manila o sa ibang probinsiya, sa paneleng ang mga lehitimong aga limeg i English, mi “accent” sanda ra kuno. Ang importante kalilimeg sanda ig naintindian kita ang ibang mga tao sa kalibutan. Si Arnold Schwarzeneeger, gobernador ang California, ag daeg da maski durong ka damel anang “accent”. Ara tana naeya na ag alin tana sa Austria ig anang lolo Nazi. Maski si Kofi Annan, ang dating Secretary-General ang United Nations, madamel da anang “accent”. Ara tana ra a eya na tana ag alin sa Africa. Si Speaker Ramon Mitra kung magdebate sa Kongreso anang punto Cuyonon, tay ara na ra ing ikaeya anang ing alinan sanda anang limeg na Cuyonon. Akeng seleng ang limek i dila magkaesan ag alin sa pedigree. Atatandan ko si Dr. Gil Fernandez, si Principal Jose Fernandez, si Miss Paring Arzaga o si Dave Ponce de Leon kung maglilimeg medyo mga Amerikano, dia siguro dara ren andang pagka mestiso. Tay ako poroanen na Cuyonon na a laketan pa i dugo i Dagohoy, akeng ing papangkabegan den lamang akeng pagmama’l sa mga Cuyunon, sa limeg na Cuyonon ig sa banuang Cuyo.

    Like

    Reply
  24. ipes padi

    durong katinglo imong pasanag penet…ing tawan mo kami i isarang klase nga pagseleng sa bagay nga dia.. a paret ako nga lampas pa tegas ateng dila ang kayadan ateng leba.. ang lenguahe paagi nga kita magarampang ig mag iritindian.. ang mga bagay nga ateng ing lilimeg agalin sa ateng taguiposon ig mga principyo… ang pag irintindian dan ‘kalidad ateng taguiposon…mayad nga aga tingwa kita nga maglimeg matandes sa cuyonon, tagalog o inglis.. kung mga bariwal ngani ateng limeg dan beken maliag i kon bariwal ateng pagkatao…atingwa kita nga mag ansiano sa mga bagay nga dia pero indi ta dapat paiteyen ateng sadili nga kita a bariwal…total ang pag rilimegen ang isarang bisara atatandes sa opportunidad ig praktis..

    Ang Cuyonon durong katandes ang limeg ang cuyonon… akeng seleng kung ang mga tagalog o amerikano o british bariwal da kung palimegen mo y cuyonon…

    Like

    Reply

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s